Fot. [od lewej]: lek. Egor Prokoshin – asystent, mgr Anna Bacza – pielęgniarka operacyjna, prof. Jarosław Pieróg – kierownik kliniki, lek. Wojciech Głazek – asystent
Pacjenci Kliniki Chirurgii Klatki Piersiowej i Transplantacji Szpitala Wojewódzkiego w Szczecinie korzystają z nowej metody ograniczania bólu pooperacyjnego. Od początku listopada w placówce stosowana jest krioanalgezja – technika polegająca na czasowym wymrażaniu nerwów międzyżebrowych. Rozwiązanie ma zmniejszać dolegliwości bólowe po operacjach klatki piersiowej, ułatwiać rehabilitację i przyspieszać powrót do sprawności.
Szczególne znaczenie metoda ma dla pacjentów poddawanych torakotomii, czyli operacji wymagającej otwarcia klatki piersiowej. Takie zabiegi, wykonywane m.in. w leczeniu nowotworów płuc, mogą wiązać się z silnym i długotrwałym bólem, trudnym do opanowania wyłącznie farmakologicznie.
Krioanalgezja polega na przyłożeniu specjalnej kriosondy do nerwów międzyżebrowych i zastosowaniu bardzo niskiej temperatury. Powoduje to kontrolowane, odwracalne uszkodzenie włókien czuciowych, czasowo blokując przewodzenie bodźców bólowych. Sam nerw zachowuje zdolność regeneracji. Procedura znajduje zastosowanie przede wszystkim u pacjentów operowanych metodą otwartą, gdy nie ma możliwości wykorzystania technik małoinwazyjnych.
Najczęściej operujemy pacjentów z powodu zmian guzowatych w obrębie płuc. Jeżeli zmiana jest relatywnie mała, na przykład do trzech centymetrów, to robimy to sposobem miniinwazyjnym, ale jeżeli zmiana jest duża, to tym sposobem niestety nie możemy operować pacjenta – tłumaczy prof. Jarosław Pieróg, lekarz kierujący Kliniką Chirurgii Klatki Piersiowej i Transplantacji. – Dlatego też musimy operować z pełnym otwarciem klatki piersiowej, żeby na przykład guza, który ma średnicę powiedzmy pięć, sześć centymetrów, usunąć wraz z płatem płuca. Ci pacjenci najczęściej narzekają na ból po operacji. I wtedy krioanalgezja jest bardzo dobrym sposobem, który pozwala pacjentowi na szybsze dojście do pełnej sprawności, ponieważ odczucia bólowe są zdecydowanie mniejsze.
Mniej bólu, szybszy powrót do aktywności
Różnicę odczuł pan Tomasz, który przeszedł operacje usunięcia zmian w obu płucach. Pierwszą wykonano bez krioanalgezji, a podczas kolejnej zastosowano już nową metodę. Jego doświadczenie pokazuje, jak ograniczenie bólu może wpływać na przebieg rekonwalescencji.
Zdecydowanie czuję różnicę, ponieważ w pierwszym przypadku, czyli w przypadku operowania prawej strony, no ból bólem, ale i drenowanie, i czas hospitalizacji wynosił czternaście dni. Praktycznie po czternastu dniach dopiero miałem zdjęty dren, co nie jest przyjemne w tym przypadku. A po operacji lewej strony, tę operację miałem w piątek w tamtym tygodniu, a my tu sobie rozmawiamy swobodnie [we wtorek] i czuję się świetnie. Po poprzedniej operacji ten ból był okrutny, bolała cała prawa strona, nie można było podnieść ramienia przez pierwsze dni czy przez pierwszy tydzień. Trzeba było intensywnie ćwiczyć rękę, żeby w ogóle dojść do jakiejś fizycznej kondycji. A w przypadku lewej strony po samej operacji ja już nie miałem problemu w ogóle z manualnym użyciem ręki.
Krioanalgezja jest coraz szerzej wykorzystywana w torakochirurgii, a jej stosowanie wpisuje się w kierunek ograniczania bólu i poprawy komfortu pacjentów po rozległych operacjach. Szpital Wojewódzki w Szczecinie wydzierżawił konsolę do wykonywania procedur na trzy lata i zabezpieczył niezbędne materiały eksploatacyjne, w tym cewniki i prowadniki.
Wdrożenie metody poszerza możliwości opieki okołooperacyjnej w szczecińskim ośrodku. Ograniczenie bólu oznacza dla pacjentów większą szansę na szybsze uruchomienie, sprawniejszą rehabilitację i powrót do codziennej aktywności.






















